อยู่ดีมีสุข ที่โฮมสเตย์บ้านนาต้นจั่น คนศรีสัชนาลัยบอกเราว่า ยิ่งเข้าไปลึก ๆ ศรีสัชนาลัยยิ่งสวย เห็นจะเป็นดั่งว่า เพราะหลังออกจากตัวเมืองเพื่อเข้าสู่หมู่บ้านเล็ก ๆ ในตำบลบ้านตึก เราก็ได้เห็นธรรมชาติสองข้างทางที่ชวนให้ยกกล้องถ่ายรูปบันทึกภาพมาตลอด ยิ่งตอนเย็น ๆ แสงส่องกระทบผืนนา ทุ่งดอกไม้ ยิ่งรู้สึกว่าที่นี่งดงามจริง

บ้านนาต้นจั่น เป็นหมู่บ้านเล็ก ๆ ในตำบลบ้านตึกอำเภอศรีสัชนาลัย ชุมชนดั้งเดิมอพยพมาจากทางภาคเหนือของประเทศ ชาวบ้านนาต้นจั่นจึงใช้ภาษาเหนือ ซึ่งต่างจากคนสุโขทัยทั่วไปที่ใช้ภาษากลาง เมื่ออพยพเข้ามาชาวบ้านเห็นว่าพื้นที่นี้มีต้นจั่นอยู่มาก จึงตั้งชื่อหมู่บ้านตามต้นไม้ ทุกวันนี้ยังมีต้นจั่นปลูกอยู่ในหมู่บ้าน และทุกฤดูร้อนก็จะออกดอกสีม่วงแกมขาวให้ชื่นชม

สำหรับเราแล้วได้ยินชื่อเสียงของชุมชนบ้านนาต้นจั่นจาก ‘ผ้าหมักโคลน’ เป็นอย่างแรก จนอยากรู้ว่าผ้าที่ว่านี้เขาทำกันอย่างไร จึงขอมากิน อยู่ ดูวิถีชีวิตแบบบ้าน ๆ ที่โฮมสเตย์บ้านนาต้นจั่น ชุมชนวิถีไทยที่ร่วมใจกันอนุรักษ์วัฒนธรรมท้องถิ่น

เรามาพักที่บ้านของป้าเสงี่ยม ผู้ริเริ่มกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรในหมู่บ้าน แล้วก็เป็นหัวเรี่ยวหัวแรงคนสำคัญของการก่อตั้งโฮมสเตย์ มาถึงบ้าน ป้าเสงี่ยมก็เตรียมเข้าครัวทำอาหารมื้อเย็น ซึ่งปกติแล้วโปรแกรมการพักที่โฮมสเตย์แบบ 2 วัน 1 คืน บ้านแต่ละหลังที่เราเข้าพักจะจัดอาหารให้ในมื้อเย็นและเช้า ส่วนใหญ่เป็นอาหารพื้นบ้าน วัตถุดิบจากท้องถิ่น น้ำพริก ผักสด ผักต้ม ปลาทอด แกงแคไก่บ้าน ไข่เจียวใส่ไข่มดแดง ฯลฯ แต่ละเมนูรสชาติถูกปาก ปูเสื่อล้อมวงกินกันไปคุยกันไป เติมข้าวแล้วเติมข้าวอีกแบบไม่กลัวอ้วนกันเลย

ป้าเสงี่ยมเล่าให้เราฟังว่า อาชีพหลักของชาวบ้านในชุมชนคือทำนา ทำสวน ต่อมาได้รวมกลุ่มกันจัดตั้งกลุ่มทอผ้า กลายเป็นอาชีพเสริมอีกอย่าง ใต้ถุนบ้านแต่ละหลังจะมีกี่ทอผ้าตั้งไว้ ว่างจากการทำสวนทำนาเมื่อไหร่ ชาวบ้านจะมาทอผ้า ผ้าที่โดดเด่นเป็นเอกลักษณ์ของชุมชนคือผ้าหมักโคลน ซึ่งได้มาจากภูมิปัญญาของคนเฒ่าคนแก่สมัยก่อนเวลาไปไร่ไปนา ก็ใส่ผ้านุ่งผ้าถุงลุยน้ำลุยโคลนเข้าไป และสังเกตว่าชายผ้านุ่งข้างล่างที่โดนโคลนนิ่มเป็นพิเศษและมีสีทึมลง จึงทดลองเอาผ้ามาหมักโคลน และพบว่าเป็นเคล็ดลับที่ทำให้ผ้านิ่มขึ้น จึงเป็นที่มาของผ้าหมักโคลนผืนงาม ซึ่งได้กลายเป็นสินค้าสร้างชื่อเสียงของบ้านนาต้นจั่น มีการพัฒนารูปแบบ ดีไซน์ตัดเย็บให้เข้ากับยุคสมัย
- - - - -
แม้เป็นเวลาสั้น ๆ แค่ 2 วัน 1 คืนกับการมาอยู่โฮมสเตย์บ้านนาต้นจั่น แต่เรากลับรู้สึกได้รับพลังความสุขกลับไปเต็มเปี่ยม ทั้งพลังจากธรรมชาติ และแรงบันดาลใจจากผู้คนในชุมชนเล็ก ๆ ที่ตั้งใจทำสิ่งดี ๆ เพื่อบ้านเกิด
  • ตามมรอยผ้า ตามหาของอร่อย สุโขทัย ฉบับที่ 1067 ปักษ์แรกพฤษภาคม 2559

อ่านบทความย้อนหลัง
<




473/1-4 ซอยประชาสงเคราะห์ 2 ถนนประชาสงเคราะห์ แขวงดินแดง เขตดินแดง กรุงเทพฯ 10400 โทร. 0-2641-7941-50 แฟกซ์ 0-2248-5819 อีเมล: info@kwanruen.com
Copyright © 2011-2014 Kwanruen Magazine. All right reserved.